09 marca 2026

Nierówne wynagrodzenie pielęgniarek i pielęgniarzy – kiedy można dochodzić odszkodowania?

Różnice w wynagrodzeniach pielęgniarek i pielęgniarzy w polskich szpitalach od kilku lat są przedmiotem licznych sporów sądowych. W wielu przypadkach pielęgniarki i pielęgniarze wykonują tę samą pracę, jednak otrzymują zróżnicowane wynagrodzenie ze względu na poziom wykształcenia lub posiadane specjalizacje.

 

Czy w takiej sytuacji można dochodzić odszkodowania od pracodawcy? Odpowiedź zależy przede wszystkim od tego, czy faktycznie dochodzi do naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu.

 

Ustawa o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia w podmiotach leczniczych

 

Ustawa z dnia 17 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych wprowadziła system ustalania najniższego miesięcznego wynagrodzenia opierający się na współczynniku pracy wskazanym w załączniku do ustawy dla różnych grup zawodowych.

W praktyce oznacza to, że wysokość wynagrodzenia zasadniczego pracowników ochrony zdrowia – w tym pielęgniarek i pielęgniarzy – może być uzależniona od takich czynników jak:

  • poziom wykształcenia,

  • posiadane specjalizacje.

Ustawa wraz z jej nowelizacjami doprowadziła jednak do licznych sporów w środowisku pielęgniarskim, ponieważ w wielu przypadkach różnice w wynagrodzeniach nie odpowiadają rzeczywistemu zakresowi wykonywanej pracy.

 

Kiedy różne wynagrodzenie pielęgniarek jest niezgodne z prawem?

 

 

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości.

Oznacza to, że zróżnicowanie wynagrodzenia może być uzasadnione jedynie wtedy, gdy występują różnice m.in. w:

  • zakresie obowiązków,

  • wykonywanych czynnościach,

  • odpowiedzialności,

  • wymaganych kwalifikacjach.

Jeżeli jednak pielęgniarki pracujące na tym samym oddziale wykonują identyczne obowiązki i posiadają taki sam zakres odpowiedzialności, różnicowanie ich wynagrodzenia może stanowić naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu.

 

Jak sądy oceniają sprawy o nierówne wynagrodzenie pielęgniarek?

 

 

W sprawach dotyczących dyskryminacji płacowej pielęgniarek i pielęgniarzy sądy badają przede wszystkim, czy pracownicy wykonują jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości.

Szczególne znaczenie ma ustalenie, czy w danym podmiocie leczniczym istnieje faktyczna różnica w zakresie wykonywanych obowiązków pomiędzy:

  • pielęgniarkami z wyższym wykształceniem lub specjalizacją,

  • pielęgniarkami bez wyższego wykształcenia lub specjalizacji.

Jeżeli taka różnica nie występuje, a zakres czynności wykonywanych przez wszystkie pielęgniarki jest taki sam, wynagrodzenie powinno być ustalane według tego samego współczynnika pracy.

 

Co musi udowodnić pielęgniarka w sądzie?

 

 

W sprawach dotyczących naruszenia zasady równego traktowania pracownik powinien wskazać:

  • wobec jakiej grupy pracowników jest traktowany mniej korzystnie,

  • że wykonuje taką samą pracę jak osoby otrzymujące wyższe wynagrodzenie.

Dowodami w sprawie mogą być między innymi:

  • dokumenty dotyczące zakresu obowiązków,

  • regulaminy pracy,

  • zeznania świadków,

  • dokumentacja kadrowa.

Pracodawca może natomiast bronić się wykazując, że różnice w wynagrodzeniu są uzasadnione np. odmiennym zakresem obowiązków lub dodatkowymi kwalifikacjami.

 

Jak oblicza się odszkodowanie za nierówne wynagrodzenie?

 

Wysokość odszkodowania w sprawach dotyczących nierównego traktowania w zatrudnieniu najczęściej odpowiada różnicy pomiędzy:

  • wynagrodzeniem faktycznie otrzymywanym przez pracownika,

  • wynagrodzeniem, które powinien otrzymywać zgodnie z zasadą równego traktowania.

Warto pamiętać, że wynagrodzenie pielęgniarek i pielęgniarzy składa się zazwyczaj z wielu elementów, takich jak:

  • wynagrodzenie zasadnicze,

  • dodatki stażowe,

  • dodatki za pracę w nocy lub święta,

  • inne dodatki związane z wykonywaną pracą.

Zgodnie z art. 18³c §2 Kodeksu pracy prawo do jednakowego wynagrodzenia obejmuje wszystkie składniki wynagrodzenia, niezależnie od ich nazwy i charakteru. W praktyce oznacza to, że wysokość odszkodowania może być znacznie wyższa niż sama różnica w wynagrodzeniu zasadniczym.

 

Kiedy warto skonsultować sprawę z prawnikiem?

 

 

Sprawy dotyczące nierównego wynagrodzenia w ochronie zdrowia są często skomplikowane i wymagają analizy dokumentacji pracowniczej oraz organizacji pracy na oddziale.

Konsultacja z prawnikiem pozwala ocenić:

  • czy w danej sytuacji doszło do naruszenia zasady równego traktowania,

  • jaka może być wysokość potencjalnego odszkodowania,

  • jakie dowody należy zgromadzić przed złożeniem pozwu.

 

FAQ: Nierówne wynagrodzenie pielęgniarek – najczęstsze pytania

 

Jakie odszkodowanie może otrzymać pielęgniarka?

Odszkodowanie najczęściej odpowiada różnicy pomiędzy wynagrodzeniem faktycznie otrzymywanym a wynagrodzeniem, które pracownik powinien otrzymywać zgodnie z prawem.

 

Czy wykształcenie może uzasadniać różne wynagrodzenie pielęgniarek?

Tak, ale tylko wtedy, gdy rzeczywiście przekłada się na zakres obowiązków i odpowiedzialność w pracy.

 

 

Peredzyńska Walaszek Kancelaria Adwokacka

al. Kościuszki 23/25 lok. 16, 90-418 Łódź

tel. + 48 728 256 270

email: biuro@peredzynskawalaszek.pl

Poznaj nas lepiej: